Category Archives: Fiction

The Rosie Effect by Graeme Simsion

Standard

I didn’t like the sequel to The Rosie Project mainly because I didn’t like who Rosie became; pregnant and difficult. So not my kind of book. It’s a shame because I really enjoyed the first one.

the rosie effect

Highlights:

My reflections were interrupted by Rosie emerging from the bedroom wearing only a towel. This was my favourite costume, assuming ‘no costume’ did not qualify as a costume.

Nobody asks if Freud checked the use-by date on the milk.

It was incredible that two such dissimilar people had become a successful couple.

Without people like me, we would not have penicillin or computers.

It was a reaction to irrationality, but the reaction itself was irrational.

… had learned that, in marriage, reason frequently had to take second place to harmony.

After the most basic physical requirements are satisfied, human happiness is almost independent of wealth.

‘You know, you may get away with it. Rosie’s a rusted-on feminist, so philosophically she wants you to wear a skirt, but she also thinks she’s Superwoman. Independence is an Australian female trait. She’ll want to do it all.’

‘I don’t care. I’m pregnant. You get cravings. It’s normal.’ Normal had clearly been redefined.

I was in need of Gene’s skills, but his skills were a result of his personality which I was not in need of.

Dishonesty was part of the price of being a social animal, and of marriage in particular.

It all seemed straightforward, and I wondered why the Dean had bothered to involve me. But observing the actual research would provide the perfect background for fatherhood, provided I considered myself equivalent to a lesbian secondary carer. The research itself would clarify whether that identification was valid.

It would be like trying to explain genetics without mentioning DNA.

Advertisements

The Rosie Project by Graeme Simsion

Standard

the rosie project

I’ve been wanting to read The Rosie Project for some time. I even got myself a library card for the sake of reading it but I just didn’t. When I found a second-hand copy of it at Salvation Army shop, I thought, it was time…

It was witty and the lead character reminded me of a few people. Actually, he is a combination of a geek friend (that’s Don’s pleasantly cute side of his personality), my editor-in-chief back in Turkey (who takes notes whilst watching a movie, like Don, even if he’s watching it at a theatre and it’s dark) and a Russian guy whom I met recently but do not have plans of catching up again (this person, of course, representing Don’s unpleasant side).

I have just bough the sequel: The Rosie Effect. That’ll be interesting.

Here’s my favourite bits and pieces from the book:

All ice-cream tastes essentially the same, due to chilling of the tastebuds. This is especially true of fruit flavours.

Her red hair was spiky like some new species of cactus.

But I’m not good at understanding what other people want.’
‘Tell me something I don’t know,’ said Rosie for no obvious reason.
I quickly searched my mind for an interesting fact.
‘Ahhh…The testicles of drone bees and wasp spiders explode during sex.’

If you really love someone,’ Claudia continued, ‘you have to be prepared to accept them as they are. Maybe you hope that one day they get a wake-up call and make the changes for their own reasons.

Restaurants are minefields for the socially inept.

How can you tell if someone is a vegan? Just wait ten minutes and they’ll tell you.

Why do we focus on certain things at the expense of others? We will risk our lives to save a person from drowning, yet not make a donation that could save dozens of children from starvation.

Standardised Meal System
1. No need to accumulate recipe books.
2. Standard shopping list—hence very efficient shopping.
3. Almost zero waste—nothing in the refrigerator or pantry unless required for one of the recipes.
4. Diet planned and nutritionally balanced in advance.
5. No time wasted wondering what to cook.
6. No mistakes, no unpleasant surprises.
7. Excellent food, superior to most restaurants at a much lower price (see point 3).
8. Minimal cognitive load required.

The first candidate was Dr Peter Enticott, who lived locally. The other, Alan McPhee, had died from prostate cancer, which was good news for Rosie, as, lacking a prostate gland, she could not inherit it. Apparently he had been an oncologist, but had not detected the cancer in himself, a not-uncommon scenario. Humans often fail to see what is close to them and obvious to others.

The Porsche would be the perfect vehicle to lend to someone you did not like.

I was not sure how well I could imitate a regular human being, but I agreed to the walk.

‘You gave him alcohol?’ I presumed this was in violation of his personal or religious standards.
‘Maybe he’ll miss out on his seventy-two virgins.’
I was familiar with this religious theory. My public position, as negotiated with the Dean, is that I regard all non-science based beliefs as having equal merit. But I found this one curious.

Feel! Feel, feel, feel! Feelings were disrupting my sense of well-being.

I am perfectly happy to detect, recognise and analyse emotions. This is a useful skill and I would like to be better at it.

I diagnosed brain overload and set up a spreadsheet to analyse the situation.

My concern was more with social faux pas. It would be terrible to lose the perfect relationship because I failed to detect sarcasm or looked into her eyes for greater or less than the conventional period of time.

I had an immediate negative reaction to him. I am generally not competent at assessing other humans, except through the content of their conversation or written communication.

‘You want to share a taxi?’ asked Rosie.
It seemed a sensible use of fossil fuel.

We had both drunk a substantial quantity of champagne, and alcohol is notorious for encouraging unwise decisions about sex.

‘The one time you think before you speak is the one time you shouldn’t have.’

Freyberg is not fine. But if it’s Freyberg it would explain why my mother kept mum. No pun intended.

I now believe that virtually all my problems could be attributed to my brain being configured differently from those of the majority of humans.

Take notice of your emotions as well as logic. Emotions have their own logic.

‘You’re in a different place, you’re in different clothes. When the medieval pilgrims used to arrive at Santiago after walking hundreds of kilometres they burned their clothes to symbolise that they’d changed. I’m not asking you to burn your clothes—yet.

My original schedule specified a steakhouse, but now that we were in the pattern of eating together, I would need to select a restaurant suitable for a sustainable-seafood-eating ‘vegetarian’.

I didn’t have years. But I am a quick learner and was in human-sponge mode.

Yılkı Atı by Abbas Sayar

Standard

yilki ati

Gökten ne yağdı da yer kabul etmedi?

Oğlum İbraam, ‘’it kapıdan zabın gerek’’ demiş büyükler. Sen bunlara bir fırsat verirsen alimallah derini yüzüp içine saman doldururlar. Bak, bir çift demirini tarlada bırakamazsın deyyusların yüzünden. Kömsen, solucan olup toprağın altına girerler. Bulmadan geri çıkmazlar.

Para şahine benzer. Gökten alimallah turnayı indirir.

Bu deyyuslar ki, bir burun demirine tenezzül ederler, yedi kat yerin altına gömsen, remil attırır, cinlerle bir olurlar.

Küfül küfül yel yalasın her bir yönünü… Emme böyle gâvur bir yel değil, dinsiz bir yel değil. Bad-ı saba, limonata gibi bir yel…

Bakışı, tokat tokat, yumruk yumruk, tekme tekme gibiydi.

Acı yel, donuk sap tellerini oynatamıyordu. Her bir şeyin yüreğine inat düşmüştü.

Gecenin zulmüne alışmıştı. Yolu, yorgunluğu ömrü boyu sırtına yapışır görmüştü zaten…

Tokluk, hayatı düşündürür. Toklukla birlikte, hayatla olan bağlar artar, kavileşir. Tokluk bir gavur şeydir. İyi bir gavurluktur tokluk. Kini azaltır, hoş görürlüğü artırır.

Şimdi ahırın sıcaklığında mutluluk duyup geviş getiren hayvanlara gıpta duymadı. Aksine, onları küçük, zavallı görüyordu. Tayına acıyordu. Hem de iyisinden acıyordu. Bir kalbur saman, bir avuç arpanın kul kölesi olacaktı ömrü boyu… Kimse ‘’Ananın hatırı var’’ demiyecekti ona… Yaa, doğrusu anasının da iyi, saygıdeğer bir hatırı vardı. Böyle bir hatırı olduğu için ihtiyarlığında yazı yabana bırakılmıştı. Sırtında buz oturuyordu. Yel kafir kafir yalıyordu karın boşluğunu…

Hepsi saman düşmanı, ot, arpa düşmanı gözden düşükler. Hepsi bu yıl başlarının çaresine bakacak altı at. Bu yılın yılkılıkları…

At yıkan kurt, şimdi güçlü bir atın çiftesiyle hikayesini kapıyordu.

Allah acı bir tokat olmalı. Her kim ki kötü bir amel peşinde, indirmeli şamarı…

Hiç iyi olsun, iflah olsun diyen olmaz. Hep davulun tersini vururlar.

Eskiler ne demiş? At yedi günde, it yediği günde…

Isıtıcı ışık ile birlikte beyaza bulanmış dünyaya, umudu insanların yüreklerine aktarıyor, keder pılını pırtısını raflara kaldırıyordu.

Kazanda olsa kepçede çıkardı.

Köylü milletinin ikramı, acıkana yumurta, müjdeciye tavuk.

Hoş bir nisan sabahıydı yine. Güneş, kepçe kepçe umut dağıtıyordu.

İki Yeşil Susamuru by Buket Uzuner

Standard

15822670

Annemin tekdüze bulduğu yaşantısından şikayetleri, hala genç bir kadın olduğu ve birazcık heyecanlı bir hayat yaşamak istediğine dair yakınmaları, her şeyden bıktığı konusunda mızmızlanmaları evi öylesine dolduruyormuş ki, ev adeta boşaldı.

Yaşantımda ilk kez kendi annemin ‘bir başkası’ olabileceğini düşündüğüm, kendi başına onun da bir birey olduğunu hissettiğim gün, o telefon konuşması gününe denk düşer.

Bu en ‘mükemmel’ romanda bile, ciddi bir gramer hatası gibi, iz bırakıyor belleklerde…

Birinin uzun içki kadehlerinin kristalinde parlayan ‘gözde salon kadını’ olma arzularının solarak, hırçın ve ilgisiz bir ete dönüşmesi… öbürünün kendi içinde yaşadığı yaratıcı coşkusunun öksüz kalıp yapayalnız bir kenara itilmesi…
Annemin periyodikleşen iç çekmeleri, babamın kronikleşen ilgisizliği ya da tam tersinden okursam; annemin kronikleşen aldırmazlığı ve babamın periyodikleşen umutsuzluğu…
Havada asılı kalan arzular, hayaller, ‘keşke’ler, ‘eğer’ler, espriler, sıkıntılar ama mutlaka hedefini bulan iğneli sözler, imalar ve suçlamalar!

Küçük Teoman da hiç vakit kaybetmeden kırmızı kalemini eline almış, kitapların son sayfalarına yeni ‘son’lar yazmaya başlamıştı.
Kral Lear aslında Cordelia’nın öz babası olmadığını öğrenmiş, genç kızın gerçek babasının bir balıkçı olduğu ortaya çıkmıştı. Balıkçı babası, Cordelia’nın dürüst ve içten sevgisinden hoşnut kalmış, o sırada yakınlardan geçen İskoçya kralı Duncan’ın oğlu Malcolm da genç kıza âşık olmuştu. Taç giyme töreninde Cordelia’yla evlenen Malcolm, düğününe Kral Lear’ı da davet etmiş, ama Lear o sırada Hamlet’in babasının hayaleti rolünü oynadığı için düğüne katılamamıştı. Othello son anda intihar etmekten vazgeçip Roma’ya Cesar’ı kurtarmaya koşmuştu. Romeo ve Juliet birbirine kavuşmuş, sonra da göçmen olarak Amerika’ya yerleşmişlerdi.

Kışın bir türlü gitmeyecekmişçesine soğuk ve karanlık pençelerle kentin yakasına yapıştığı aylardan biriydi. Kışların güzelliği bazı kentlerde asla yaşanamaz. İstanbul da öyledir.

Hiçbirine aldırmıyordu Teoman, ‘’İnsan karakterini yaşamalı,’’ diyordu. ‘’Aksi halde başkasının hayatını yaşıyor demektir!’’ Bu özgüvenin inanç ve sevgiyle örülmüş iç duvarlarının ustası, duvar örme konusunda kuşkusuz çok başarılı ve özverili birisiydi. Çocukken kurulan böylesi özgüven, yaşamı boyunca ayakta tutar insanı. Tek kusuru dozu güç ayarlanan bir megalomanidir ki, ustası bunun da sanatçı bir kişilik için gerekli bir gıda olduğunu düşünüyordu.

Yakın çevresinde ölüm yaşamamış genç insanlar, dostlukları ve sevgiyi bol keseden harcarlar!

İnsanlar ölüyor, eski dostlar birbirine ateş ediyor, sokaklarda kırmızı ayak sesleri duyuluyordu.

Zaman zaman dalgınlaşıyor, etrafındaki herkes şeffafmış gibi bakıyor, sonra kalabalıktan uzaklaşıp bir süre sonra aramıza dönüyor gibi ayrılıyordu benliği yanımızdan.

Koşullanmalar, masallar, eğitim ve geleneklerle bilgiççe açıklamalar yapmak, her şeyi bir çırpıda açıklamak hiç de güç değil ama, mantığın ve aklın kabullendiği bir şeye, yüreği ikna etmek pek de kolay olmuyor bazen.

‘’Kendini tanımadan, ne istediğini bilmeden ciddi ilişkilere girmek, bir insanın hem kendine, hem de karşısındakine yapabileceği en büyük haksızlıktır! Çünkü ne istemediğini bilmek çok kolay, fakat ne istediğini bilmek çok güçtür!’’ demişti Selen.

Oysa annem, bir sabah uyandığında kocasının onu koluna takıp danslı toplantılara, kokteyllere, yurtdışı gezilerine götürecek, işiyle evi arasında kurulmuş bir saat sarkacı gibi yaşamaktan sıkılıp artık sosyal, renkli, gösterişli bir adama dönüşeceğini çok beklemiş olmalı.

Çok genken herkesi, her şeyi hatta dünyayı değiştirebileceğimizi sanırız. Nasılsa hiç yaşlanmayacak, hiç ölmeyecek ve sonsuza ulaşacağızdır. Oysa duvarda tek bir tuğla olduğumuzu ve ancak ‘iyi bir tuğla’ olmayı başarmakla yükümlü olduğumuzu görürüz bir gün…

Belki de ben, kendi yaşantısını istediği yöne akan parlak, gösterişli ve hareketli bir ırmakla sulayamayışının tek suçlusu olarak gördüğü babama benzerliğimden ötürü cezalandırılmıştım.

Yine de hiç kimse doğduğu gün annesinin kendisine nasıl baktığını anımsayamaz! Ve her kız çocuğu, babasına ne denli tutkun olsa da, annesinin dişi kanadının serin gölgesine gereksinir mutlaka.

Bütün çocuklar için birbirine en yakışan çift anne ve babalardır! Çünkü ‘anne’ ve ‘baba’ kelimeleri tıpkı lego parçaları gibi birbirine sımsıkı oturur, uyuşur ve kenetlenir.

Gözyaşlarıma karışan kahkahalar derin, büyük bir çukur gibi açıldı önümde ve ben içine yuvarlandım.

Yine de bilmek her zaman kabul etmek değildir!

‘Anne’ ve ‘karı’ olmak için çok çalışmanız, çok iyi eğitilmiş olmanız ve başarı hırsıyla donanmanız gerekmez. Hemen bütün yetişkin dişiler birinin karısı ve birilerinin annesi olabilirler.
Halbuki doğal oluşumun dışında seçilen hedefler, ulaşılmak için irade, mücadele, çalışkanlık, birikim ve enerji gerektirirler.
Ne kocasını, ‘gençliğini uğruna feda ettiği’, ne de çocuklarını ‘saçlarını yollarına süpürge ettiği’ arabesk nameleriyle bunalttı. Her adımın bir karar sonucu atıldığını, her kararın bilinçli veya bilinçsiz bir tercih sonucu verildiğini çok iyi biliyordu.

İntihar etmeyi planlayanlara, matematikle uğraşmalarını, matematikle kurtulacaklarını öneren Bacon, ‘’Yazamazsam, tek yol intihardır,’’ diyen Gide—oysa çok dindar değil miydi o? —ve ‘’İyi bir eylem, güzel bir hareketten sonra kendini öldürebilirsin,’’ yorumunda bulunan Rousseau, annesinin intiharında Teoman’a ışık tutan üç düşünürdü.

‘’Felsefenin tek ciddi ve gerçek sorunu vardır: İntihar! Yaşamın yaşanmaya değer olup olmadığı felsefenin temel sorunudur.’’ Camus’nun ‘Sisyphus söylencesi’nden alıntı yapıp, ‘yabancı’nın içine eklemişti bu satırları annesi. ‘Genç Werther’in Acıları’nın içinden de ‘’Felsefe yapmak, ölmesini öğrenmektir’’ yazılı bir not çıktı.

‘’Neden o kanlı-canlı, maço Hemingway intiharı seçti? Kendini Etna’nın kraterinden yanardağın içine atan Empedokles nasıl bir adamdı? Pavese’nin iktidarsız oluşu, tek başına intiharını açıklar mı?

Öfkelenmek bile bir duygudur ve ilgilenmeyi gerektirir.

Adı geçtiğinde rahmetle andı, ‘’İyi insandı,’’ dedi. Sanki bu dünyadan hiç öyle biri geçmemiş gibi, silindi gitti belleklerden, anılardan. Geriye oğlu Teoman’a genetik mirası, iri omuzları, uzun boyu, kahverengi gözleri, iri elleri, ayakları, kalın gevrek sesi ve karısına emekli maaşıyla, antika saati, altın çerçeveli gözlükleri kaldı.

Yüzlerce okuduğu notu tekrar aldı eline Teoman:
Sorumluluklarım bitti: Ölümü seçebilmekte geç kalmak istemedim.

Sahip olunan şeyin değeri yiter…

Hayallerimiz, en saklı yüzümüze tutulan aynadır bence.

Hem bağımsız olmak hem de kollandığını bilmek. Tıpkı bir trampolin üzerinde zıplamanın heyecanı ve düzeni gibi…

Kendi kendinin kurdu olup beynini delikli peynir gibi kemirmek istiyordu.

Selen, sanattan günlük yaşamına uygun bir elbise dikebilmiş, bu elbiseyi potsuz ve kesim hatasız bedenine oturtabilmiş, şık giyinen bir insandı.

Yıllarca yaşantıma damgasını vuracak, yıllarca kendi ellerimle beni zehirlesin diye besleyeceğim o sinsi yılan başını uzattı ve beni ısırdı.

Sanırım Selen’in olgunluğu, ağzından zehirler taşarak beynimde dolanan yılanı iyice tahrik ediyordu. Niçin bu denli mükemmeldi? Neden her şeye o sahipti—özellikle babama—ve ben on beş yaşında, zavallı, annesiyle babasının kendi keyifleri uğruna ortada bıraktığı, deneyimsiz, beceriksiz, zayıf kız çocuğuydum?

Çünkü kendine acımayacak denli akıllı ve güçlü bir insan. İnançlı, direngen…

Bir tek babama bakışında, gözlerinden ballar damlıyor, akan balların lekesi nedense hep benim elbiselerimde kalıyordu.

Selen bazen bizi bırakıp önde yürürdü. Böyle zamanlarda gözlerinin derininde açılan bir kapıdan gitmiş gibi uzaklaşırdı bizden. Hep merak ederdim, nasıl bir yerdi o kimsenin bilmediği, tek başına kaçtığı kapının arkası.

Ama Selen tıpkı dişimin arasına sıkışmış bir et parçası gibiydi. Çıkmıyordu, görünmüyordu ve rahatsız ediyordu!

İçimdeki korku hissine karışan heyecan, bambaşka bir lezzet kattı genç kanıma. Belki de benim aşk tercihim budur. Tehlikeli ve kaygan bir zemin, korku ve heyecan! Güvenli, bildik sularda yüzmek, yok ediyor hislerimi…

Belki de Woody Allen ‘annelerini sevgilisiyle yatakta yakalayan genç kızların, o anda ne söyleyebilecekleri’ konusunda bir kitap yazar ve adını: ‘Ailenin Teknolojik Yükselişinde Önlenemez Duygusal Sapmalar’ koyardı.

Belki de kardeşim o gece, pek de yaşayamadan çocukluğuna veda etmişti.

Analitik düşünce yapısı, sürekli yeni kapılar açmak, her yeni kapının ardından çıkabilecek şok ve sürprizlere dayanmak, direnmek ve savaşmak demektir. Sorgulamayı, cesareti, karmaşadan korkmamayı gerektirir.
Elbette Selen’di! Analitik düşünen, sık sık derin ve uzun yolculuklara çıkıp, bedenini yanımızda bırakıp, düşünceleriyle koşarak, bizden uzaklaşan, yorulup, terleyerek sorgulayan, arayan, geri döndüğünde başarılı ya da başarısız; ama bu yolculuğa verdiği emekten mutlu olan Selen’di.

Okulun en güzel kızı değildim. En zekisi, en çalışkanı da olmadım hiç. Ama güzeldim, çalışkandım ve zekiydim. Bunlardan çok dozda birine sahip olmak yerine, üçünden uygun miktarda yan yana bulundurmak bir kadına nasıl yakışır, şimdi görebiliyorum.

Ben, onun düşünceleri, konuşmaları, bakışlarındaki derinliği ve farklılığındaki gururu, Selen’e benzetiyordum. Heyecanlanışı, enerjisiyle ve yürüyüşüyle babama. Bir başka deyişle Mike, Selen’in erkeği, babamın da Amerikalısıydı!
Daha sonra Teo’nun yorumuyla, ‘’Selen’e âşık olamadığım, babamla da sevişemediğim için Mike’a yönelecektim. Sonuçta çok merak ettiğim, ‘ayın karanlık yüzünde’ kalan cinselliği keşfedecektim.

Daha sonraları birçok erkeği de önlenemez ve kontrol edilemez biçimde örseleyecek oluşum, onları yaralar içinde bırakıp terk edişlerimde de o sırada Mike’a karşı duyduğum tuhaf, tanımlanması güç, hatta tiksindirici keyfi yaşayacaktım. Sanki içimde yatan sinsi bir dişi şeytan zaman zaman uyanıyor, zehrini beni seven erkeklere akıtıp, böylece besleniyordu.

(..) belleğimin en üstteki rafı açıldı ve içinden beş yaşımın anıları döküldü. (..)

Dindar biri değilim, olmadım da ama anneannemin mırıldandığı duaların ve ilahilerin, o ninniyi çağrıştıran, yatıştırıcı ezgisini daima sevmişimdir. Bu belki de çok modern bir kadın olan anneannemin, dini inançlarını çağa uydurabilmiş oluşundaki ustalığın bir armağanıdır bana.

Cesaretim, benzin deposu hiç beklenmedik biçimde boşalan bir araba gibi yolun ortasında bırakmıştı beni.

Bir insanın sevmek, paylaşmak, beraber yaşamak için seçtiği insanlarla kimliğini ele vereceğini düşünmemiştim.

‘’Hepimizin içinde farlı kişilikler vardır. Bir yanıyla serüvenci, bağımsız biri, gizli gizli, klasik bir ev hayatı, düzenli bir yaşam özleyebilir. Ama sonuçta insan karakterini yaşar, buna uymayan özlemleri yönünde attığı adımlar, kısa sürede bozguna uğrar ve aslına döner!’’

Teşhis koymaktaki güçlük, kabullenmeyi geciktirmeye yönelik umutsuzluktur!

Daha fazla kalmak ‘alışkanlık’ canavarını uyandırır. Önce sinsice beslenir bu canavar, sonra seni yönetmeye başlar.

(..) sevilen kadın, erişilemeyendir (..)

‘Yerleşilmiş bir ülke’ kadar ‘erişilmiş bir kadın’ da onu tüketecekti!

Annemin sık sık yinelediği, ‘artık burası da eviniz, bize de gelin!’ sloganı, bozguna uğramış bir reklam kampanyası gibi, hiç tutmadı.

‘’Kendi hayatını düşünmeyi bırakırsan, yaşamın boyunca hep başkaları için yaşarsın ve herkes buna alışır!’’

Pohpohlanmak ve muhtaç olunmak duyguları… bu ikisi, ne çok erkeği kıskıvrak yakalar. Bu duygular bittiğinde ya da azaldığında, bunlar üzerine kurulan ilişkiler de tökezler…

Çocuklar geçmişin istenmeyen yanlarını da cebimizde taşıtan cüzdan gibidirler.

Her kız annesinin yanlışlarını yinelemekten delicesine korkup aynı zamanda ona benzediğini gördükçe, sevgi ve nefret arasında böyle bocalıyor belki de? Her anne-kız biraz da bu nedenle korkunç bir çekim alanında, itici bir güce, şiddetle direniyor belki de…

Bir kadının en kıymetli mesleği, ‘anne’ ve ‘eş’ olmadan önce sahip olacağıdır.

İnsan yanlışlarını yinelediğini anlayabilmek için, orta yaş sınırına kadar gidebiliyor. O noktada ya kendini eğitmeyi başarıyor ya da iştahsız ve bıkkın birine dönüştüğünü görüyor.

Seni seven erkekleri üzerek, korkutarak ve iterek, babanın hayaline ders veremezsin.

Hakan, dağınık görünmeye çalışan, çok bakımlı, düzenli, sürekli kendisiyle didişen bir oğlan çocuğunun, işi dışında her şeyle dalga geçen bir erkeğe dönüşürken, yarım kalmış bir şekliydi bence.

Oysa, benimle beraber olacak erkeğin, yüreği enine boyuna gelişmiş, kahkahasının beyaz özgürlüğü, gözyaşının tuzlu emeğiyle hak edilmiş olmalıydı.
Egosunu hiç değilse, yeri gelince kontrol edebilen, ‘ancak sevgiyle başa çıkılır seninle’ diyerek, çaresizliği reddeden, hem çocuk, hem yetişkin bir erkek var mıydı? Daha doğrusu, oğlunu böyle yetiştirmeye yetkin bir anne var mıydı?

Şimdi geriye bakıp düşündüğümde, zaten yaşamı eksik, yetersiz ve hatalı bulma eğiliminde olan annemin, aslında nasıl bir cehennemde yaşamış olduğunu anlıyorum.

Sesler her bir yandan yükselip barın tavanında toplanıyor, oradan harfler olarak yağıyordu aşağıya.

Pek az kadınla-erkek birbirlerinin ruhlarını, bedenlerinden önce çırılçıplak görebilir. Pek çoğu da, ruh kısmını çıplak olarak göremez; hiçbir zaman!

‘’Kendi kafanı, kendinin en büyük düşmanı olacak yönde geliştirmişsin Nil,’’ diyordu Teoman.
‘’Oysa hakimlik ve savcılık kadar, avukatlık da yapabilsen, biraz da kendini, kendine karşı savunabilsen, çok daha keyifli olacak yaşantın, yaşantımız…’’

Yokluk duygusu aniden sonsuza dek içinden çıkamayacağı, dar, derin bir kuyuya doğru çekti onu. Yapayalnız düştü. Bu düşüşte çocukluğunun, ilk gençliğinin bütün çığlıkları, teri, korkuları ve karabasanları vardı. Elini uzattığında dokunmak, tutunmak, sevilmek istediğinde, hiç kimseyi bulamayışının bozgunu, yangını ve fırtınası vardı. İhanetin, en yakınının yalanının, ayrılığın, dost bozumunun ve çaresizliğin ilk tokatıyla yanmışlığı vardı, yanaklarında, gözlerinde ve koltukaltlarında. Burnu sızladı, üşüdü…

Kıskançlıkla nazar arasında benzer bir kimya olduğunu anlatmıştı birisi. İkisi de negatif elektronlar saçar çevreye. Tek farkı, birincisi sahibine, ikincisi yöneltildiği kişiye zarar verir, demişti.

Bir insana asla ulaşılamayacak anlar vardır. Kim olduğu, neyiniz olduğu, nasıl biri olduğu hiç önemli değildir. Gidilen bütün yolları, girilen bütün kapıları, görünen bütün perdeleri kapalıdır, kimse açamaz!

Bitmemiş bir kitap, yazarını, yakıtsız ve paraşütsüz havada kalmış bir pilot gibi deliye çevirir.

 

Kürk Mantolu Madonna by Sabahattin Ali

Standard

kurk mantolu madonna

Fakat insanlar nedense daha ziyade ne bulacaklarını tahmin ettikleri şeyleri araştırmayı tercih ediyorlar. Dibinde bir ejderhanın yaşadığı bilinen bir kuyuya inecek bir kahraman bulmak, muhakkak ki, dibinde ne olduğu hiç bilinmeyen bir kuyuya inmek cesaretini gösterecek bir insan bulmaktan daha kolaydır. Benim de Raif efendiyi daha yakından tanımam sadece bir tesadüf eseridir.

Bir yabancı ile karşı karşıya oturulduğu zaman âdet olduğu üzere oda arkadaşımı gizliden gizliye tetkik etmek, kaçamak bakışlarla hakkında ilk -ve tabii yanlış- kanaatler edinmek istiyordum.

İnsanlar birbirlerini tanımanın ne kadar güç olduğunu bildikleri için bu zahmetli işe teşebbüs etmektense, körler gibi rastgele dolaşmayı ve ancak çarpıştıkça birbirlerinin mevcudiyetinden haberdar olmayı tercih ediyorlar.

Yüzünün hareketlerinde, ağzını, ellerini oynatmakta boyalı teyzesini taklit eden ve bütün manevi kuvvetini de eniştesinin ukalalığından alan bu kızın, bu kalın dış kabuklara rağmen içinde sahici insandan bir şeyler kaldığını zannettirecek alametler mevcuttu.

Fakat bu haller, içinde saklanıp kalmış olan insanlığın ara sıra nefes almak için yaptığı hamlelerden ibaretti ve muhitinin senelerce sabırlı bir çalışma ile vücuda getirdiği sahte şahsiyet, asıl hüviyetinin başkaldırmasına meydan vermeyecek kadar kuvvetliydi.

Yalnız bazı günler birdenbire vahşileşiyor, gözleri bütün ifadesini kaybediyor, küçülüyor ve kendisine hitap edildiği zaman yavaş, fakat her türlü yakınlaşmayı meneden bir sesle cevap veriyordu. Böyle zamanlarında tercüme yapmayı da ihmal ediyor, çok kere kalemi yanına bırakarak saatlerce önündeki kâğıtları seyrediyordu. Onun şimdi bütün mesafelerin ve zamanın arkasına çekilmiş olduğunu ve oraya kimseyi bırakmayacağını seziyor ve hiç sokulmak teşebbüsünde bulunmuyordum.

Dünyanın en basit, en zavallı, hatta en ahmak adamı bile, insanı hayretten hayrete düşürecek ne müthiş ve karışık bir ruha maliktir!.. Niçin bunu anlamaktan bu kadar kaçıyor ve insan dedikleri mahluku anlaşılması ve hakkında hüküm verilmesi en kolay şeylerden biri zannediyoruz? Niçin ilk defa gördüğümüz bir peynirin evsafı hakkında söz söylemekten kaçtığımız halde ilk rast geldiğimiz insan hakkında son kararımızı verip gönül rahatıyla öteye geçiveriyoruz?

Bütün basit insanlarda olduğu gibi, kederden sevince, heyecandan sükûnete geçiyor ve bütün kadınlar gibi her şeyi çabucak unutuyordu.

Herkesten sakladığı ruhunu ihtimal ki bu deftere dökmüştü ve şimdi onunla beraber gitmek istiyordu.

İnsanlara kendinden hiçbir şey bırakmak istemeyen ve yalnızlığını, ölüme giderken bile beraber alan bu adama karşı içimde nihayetsiz bir merhamet ve onun mukadderatına karşı nihayetsiz bir alaka uyandı.

Zaten küçüklüğümden beri saadeti israf etmekten korkar, bir kısmını ilerisi için saklamak isterdim…

Henüz ona dair hiçbir şey bilmediğimi, bütün hükümlerimin tasavvur ve hayallerime dayandığını biliyordum. Bununla beraber, asla aldanmadığıma dair sarsılmaz bir kanaatim vardı.

Henüz ona dair hiçbir şey bilmediğimi, bütün hükümlerimin tasavvur ve hayallerime dayandığını biliyordum. Bununla beraber, asla aldanmadığıma dair sarsılmaz bir kanaatim vardı.

Çünkü müphem bir his bana, kim olursa olsun bir insanı tamamen gördükten ve gördüklerini kendinden saklamadıktan sonra, ona hiçbir zaman büsbütün yaklaşılamayacağını fısıldıyordu.

Çalışmak hiç de fena bir şey değil. Bana dokunan, ruhlarımızı alçaltmadan çalışmak isteyişimizin hoş görülmemesi…

Aşk dağıldıkça azalan bir şey değildir.

Bu hareketsizliğin, korkuya dayanan bu tereddüdün daha zararlı olduğunu, insan münasebetlerinde bir noktada taş kesilmiş gibi kalınamayacağını, ileriye atılmayan her adımın insanı geriye götürdüğünü ve yaklaştırmayan anların muhakkak uzaklaştırdığını karanlık bir şekilde seziyor ve içimde sessizce yanan, fakat günden güne büyüyen bir endişenin yer etmeye başladığını hissediyordum.

O beni mahzun zannediyordu. Halbuki değildim. Şimdi, gülemeyecek kadar mesuttum ve saadetimi ciddiye alıyordum.

İçimde boş kalan bir taraf bulunduğunu ve bu boşluğun bana adeta maddi bir eziklik verdiğini hissediyordum. Bir şey noksandı, fakat bu neydi? Evden çıktıktan sonra bir şey unuttuğunu fark ederek duraklayan, fakat unuttuğunun ne olduğunu bir türlü bulamayarak hafızasını ve ceplerini araştıran, nihayet, ümidini kesince, aklı geride, ileri gitmek istemeyen adımlarla yoluna devam eden bir insan gibi üzüntülüydüm.

Beni, bütün ömrümce bir meçhulü, mevcut olmayan bir şeyi aramaya mahkûm ediyordu. Bunu yapmamalıydı…

Ben neydim? Ruhum, bir ağaç kurdu gibi beni kemirmekten başka ne yapıyordu?

Bu akşam anladım ki, bir insan diğer bir insana bazan hayata bağlandığından çok daha kuvvetli bağlarla sarılabilirmiş.

Gene bu akşam anladım ki, onu kaybettikten sonra, ben dünyada ancak kof bir ceviz tanesi gibi yuvarlanıp sürüklenebilirim.

İçimde hiçbir arzu yoktu. Ne geçmişi, ne geleceği düşünmüyor, ancak yaşamakta olduğum anları biliyordum. Ruhum rüzgârsız ve kırışıksız bir deniz gibi sakindi.

Binlerce kilometre uzakta, bir insan yaşamaz oluvermişti; bu vaka günlerce belki de haftalarca evvel olduğu halde, ne ben, ne Maria herhangi bir şey sezmemiştik.
Günlerin birbirinden farkı yoktu. Fakat birdenbire, avuç içi kadar kâğıt, her şeyi altüst ediyor, beni bu dünyadan alıp oraya götürüyor, benim buraya değil, telgrafın geldiği uzak yerlere ait olduğumu hatırlatıyordu.

Halbuki buraya bütün hayatımla, bütün yaşayan taraflarımla merbuttum (bağlıydım).

Maria Puder’le tanışmadan evvelki boş, gayesiz, maksatsız günler, eskisinden çok daha ıstırap verici bir halde, yeniden başlamıştı. Arada bir fark vardı: Hayatın bundan ibaret olduğunu zannettiren bilgisizliğimin yerini şimdi, dünyada başka türlü de yaşanabileceğini bir kere öğrenmiş olmanın azabı tutuyordu. Etrafımın artık hiç farkında değildim. Hiçbir şeyden zevk almama imkân olmadığını hissediyordum.

Dünyada bir tek insana inanmıştım. O kadar çok inanmıştım ki, bunda aldanmış olmak, bende artık inanmak kudreti bırakmamıştı.

Hayatta en güvendiğim insana karşı duyduğum bu kırgınlık, adeta bütün insanlara dağılmıştı; çünkü o benim için bütün insanlığın timsaliydi.

Hayat ancak bir kere oynanan bir kumardır, ben onu kaybettim. İkinci defa oynayamam…

Her şeyi, her şeyi, bilhassa ruhumu hiç bulunmayacak yerlere saklamalı…

O bu dünyadan ayrılırken, benim hayatıma, başka hiçbir insana nasip olmayacak kadar canlı bir şekilde giriyordu.

Life’s Golden Ticket by Brendon Burchard

Standard

28959379

Brendon Burchard’s Life’s Golden Ticket took me on an unexpected journey. I found myself sitting and looking at the book after I finished reading it. Here’s my favourite bits and pieces from the book:

Though you cannot recall it ever happening, a spell has been cast upon you, and it has mesmerized you into believing that you are not good enough and that there is something wrong with you. This spell is Society’s Spell, and it has made you secretly feel inadequate, ugly, weak, slow, small, useless, and helpless for far too long.

Sometimes we forget that everyone has important moments in their life—happenings that forever affect them.

Too often we forget the most important and meaningful chapters in our life’s story.

Themes present in what you were taught in life, and themes present in how you have lived your life.

‘Well, if that’ a prescription for a tough life, I gotta tell you something—you swallowed it whole. You let the themes in your life become your beliefs, and you let those beliefs guide your behaviors. You swallowed what the world taught you, hook, line, and sinker, without ever questioning it.’

If you are unaware of the world within you—your internal thoughts and feelings—and you are unaware of the world around you—how people perceive you and your behaviour—then you don’t have the ability to answer the question ‘Who am I being right now?’ Because you judge who you are at any point in time by your thoughts and feelings as well as what other people are thinking and feeling about you.

You need to break free from the fear and suffering and anger that you have chained to the past. Because those emotions are holding you back from living freely. They’re holding you back from venturing into new territories. They’re holding you back from being who you were meant to be. It’s time to use your smarts and your strength.

“You’re not small and weak anymore. You can’t keep using me as an excuse to live shield up and sword out. Your life is what it is because of you, not me.”

We’re scared to death to be alone or unattended, so we follow the herd—either doing what we’re told or what everyone else is doing.

In life, the path of least resistance is always silence. If you don’t express your feelings and thoughts to others, you don’t have to deal with their reactions to it. You don’t have to feel vulnerable. You don’t risk rejection. But I’ll tell you what: the path of least resistance leads exactly where that ride leads to. Nowhere.

No goals, no growth. No clarity, no change.

Life’s like being in a lion cage, mate. Show fear, back down, or turn away from what’s in front of you, and you’re dead.

…but he presented an incongruous image—he looked like an ox sitting on a toothpick.

…performers, who, by showing us their talent and potential, always remind us of our own.

You can’t wonder where miracles go or where they come from—you just have to be thankful for them when they arrive, and thankful for them after they departed.

My final lesson to you, then, is about contribution, and it says simply this: if you want your life experience to be bright, choose to contribute.

The Metamorphosis by Franz Kafka

Standard

the metamorphosis

I absolutely loved this book: the title, characters, transformation they all go through as a family after Gregor’s illness which transforms him from a useful bread winner to a burden to the family.

I can easily picture the whole flat where this story takes place (I just need to reorganise the furniture a wee bit, that’s all), Mr Samsa’s polished gold buttons, even the swishing sound Mrs Samsa’s skirt makes. Not many authors can paint a vivid picture like this.

Here’s some of my favourite lines from the book:
As Gregor Samsa awoke one morning from uneasy dreams he found himself transformed in his bed into a gigantic insect.

I cannot make you understand. I cannot make anyone understand what is happening inside me. I cannot even explain it to myself.

Was he an animal, that music could move him so? He felt as if the way to the unknown nourishment he longed for were coming to light.

He was a tool of the boss, without brains or backbone.

What a fate: to be condemned to work for a firm where the slightest negligence at once gave rise to the gravest suspicion! Were all the employees nothing but a bunch of scoundrels, was there not among them one single loyal devoted man who, had he wasted only an hour or so of the firm’s time in the morning, was so tormented by conscience as to be driven out of his mind and actually incapable of leaving his bed?

But Gregor understood easily that it was not only consideration for him which prevented their moving, for he could easily have been transported in a suitable crate with a few air holes; what mainly prevented the family from moving was their complete hopelessness and the thought that they had been struck by a misfortune as none of their relatives and acquaintances had ever been hit.

The door could not be heard slamming; they had probably left it open, as is the custom in homes where a great misfortune has occurred.

I only fear danger where I want to fear it.

If I didn’t have my parents to think about I’d have given in my notice a long time ago, I’d have gone up to the boss and told him just what I think, tell him everything I would, let him know just what I feel. He’d fall right off his desk! And it’s a funny sort of business to be sitting up there at your desk, talking down at your subordinates from up there, especially when you have to go right up close because the boss is hard of hearing.

His biggest misgiving came from his concern about the loud crash that was bound to occur and would probably create, if not terror, at least anxiety behind all the doors. But that would have to be risked.

However, Gregor had become much calmer. All right, people did not understand his words any more, although they seemed clear enough to him, clearer than previously, perhaps because had gotten used to them”

Then his head sank to the floor of its own accord and from his nostrils came the last faint flicker of his breath.

Gregor’s serious wound, from which he suffered for over a month – the apple remained imbedded in his flesh as a visible souvenir since no one dared to remove it – seemed to have reminded even his father that Gregor was a member of the family, in spite of his present pathetic and repulsive shape, who could not be treated as an enemy; that, on the contrary, it was the commandment of the family duty to swallow their disgust and endure him, endure him and nothing more.

A man might find for a moment that he was unable to work, but that’s exactly the right time to remember his past accomplishments and to consider that later on, when the obstacles has been removed, he’s bound to work all the harder and more efficiently.

The main thing holding the family back from a change in living quarters was far more their complete hopelessness and the idea that they had been struck by a misfortune like no one else in their entire circle of relatives and acquaintances.

The next train left at seven o’clock, and in order to catch it he would have to rush around like mad, and the sample collection was still unpacked and he was not feeling particularly fresh and energetic. And even if he caught the train, a bawling out from the boss was inescapable, because the office messenger had arrived by the five o’clock train and reported his absence long ago; he was the boss’s creature, mindless and spineless.

Sometimes he mulled over the idea that the next time the door opened he would take control of the family affairs as he had done in the past; these musings led him once more after such a long interval to conjure up the figures of the boss, the head clerk, the salesmen, the apprentices, the dullard of an office manager, two or three friends from other firms, a sweet and fleeting memory of a chambermaid in one of the rural hotels, a cashier in a milliner’s shop whom he had wooed earnestly but too slowly- they all appeared mixed up with strangers or nearly forgotten people, but instead of helping him and his family they were each and every one unapproachable, and he was relieved when they evaporated.

“I hope it is nothing serious. On the other hand, I must also say that we business people, luckily or unluckily, however one looks at it, very often simply have to overcome a slight indisposition for business reasons.”

Calm consideration was much better than rushing to desperate conclusions.

And for a little while he lay still, breathing lightly as if he expected total repose would restore everything to its normal and unquestionable state.

The door could not be heard closing; they must have left it open as is usual in houses visited by great misfortune.

For now he must lie low and try, through patience and the greatest consideration, to help his family bear the inconvenience he was bound to cause them in his present condition.